zamknijzamknij
zamknij
biuletyn informacji publicznej strona główna
     
Chmielnik
Błędowa Tyczyńska
Wola Rafałowska
Zabratówka
Borówki
Gmina Chmielnik
Jednostki organizacyjne gminy
MKS - Międzygminna Komunikacja Samochodowa
Podkarpacki portal turystyczny
Ogłoszenia
LINKI
012345

Sołectwa Błędowa Tyczyńska
Błędowa Tyczyńska

Nad potokiem Chmielnik, wypływającym z hussowskiego lasu, płynącym głębokimi leśnymi parowami, pomiędzy urodzajnymi polami i wiejskimi zagrodami, wpadającym z prawego brzegu do Strugu, w urokliwej pagórkowatej okolicy rozciąga się Błędowa Tyczyńska - wioska należąca do naszej Chmielnickiej gminy.


Rys historyczny
Zabytki
Infrastruktura
Rys historyczny

Pierwotnie Błędowa Tyczyńska zajmowała znacznie większy obszar niż obecnie Na jej terenie powstała w późniejszym czasie Wola Rafałowska - XVI w.

Pierwsza wzmianka o Błędowej Tyczyńskiej pochodzi z XVw (1450-1438-data dokumentu jest niepewna). Była ona własnością szlachecką w XV i XVI w. Należała do możnego rodu Pileckich. Kiedy ostatnia z rodu, Anna Pilecka, poślubiła Krzysztofa ze Stangenbergu Kostkę herbu Dąbrowa (ok. 1585 r.), dobra tyczyńskie, do których należała Błędowa Tyczyńska, przeszły w ręce Kostków. Po bezpotomnej śmierci Katarzyny Zofii z rodu Kostków, jej matka testamentem z 6 lipca 1646 r., zapisała dobra tyczyńskie (m. in. Błędowa T. Chmielnik, Wolę Rafałowska) swym krewnym Działyńskim herbu Ogończyk.

Do dóbr tych mieli także pretensje krewni Kostków Braniccy herbu Gryf. W 1670 r. Jan Klemens Branicki, marszałek nadworny, najechał zbrojnie dobra tyczyńskie odbierając je Michałowi Działyńskiemu. Po latach sporów prawnymi posiadaczami tychże ziem stali się Braniccy. Po bezpotomnej śmierci ostatniego z rodu, wdowa po nim - Izabela z Poniatowskich - siostra ostatniego króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego, musiała dokonać dość kłopotliwego podziału majątku. Dla siebie pozostawiła dożywocie na dobrach tyczyńskich.

Z biegiem czasu następowało rozdrobnienie tegoż majątku. W pół. XIX w. wschodnia część dóbr tyczyńskich (m. in. Błędowa Tyczyńska, Chmielnik) przeszła w ręce rodziny Szymanowskich. W 1855 r. właścicielem Błędowej Tyczyńskiej był Maurycy Szymanowski, a następnie Władysław Szymanowski (l886 r.), Jadwiga Szymanowska i Józef Kranz (1890 r), Karol i Adela Wysoccy (1905-1910 r.). Od 1911 r. Błędowa Tyczyńska była własnością Bolesława Jaworskiego, który mieszkał tu jeszcze w 1959 roku.

Od początku swego istnienia Błędowa Tyczyńska należała do parafii rzymsko-katolickiej w Chmielniku. Właściciel Błędowej,- Jan Pilecki, uposażył kościół parafialny w Chmielniku dla obu tych wsi, nadał plebanowi dziesięcinę z ról sołtysów w obydwu wsiach. Warto wspomnieć, iż wzmianki o sołtysie świadczą o tym, że Błędowa Tyczyńska była wsią na prawie niemieckim.

Już przed drugą wojną światową podjęto starania o budowę kościoła w Błędowej. Niestety wybuch wojny spowodował chwilowy zastój. Do myśli tej powrócono jednak tuż po zakończeniu działań wojennych. Pierwotnie kościół miał być budowany na pograniczu Błędowej i Zabratówki, później plany lokalizacji zmieniono.

Dwa lata później poświęcono kamień węgielny. Błędowa stała się samodzielną parafią, wydzieloną z parafii Chmielnik. W 1960 r. poświęcony został kościół pod wezwaniem Matki Boskiej Królowej Polski i Ś w. Jana Kantego.

Wybudowano wówczas także plebanię.

Już na początku XVI w. wieś była nieźle zagospodarowana - miała 11 łanów, karczmę z browarem i młyn. Ucierpiała jednak podczas najazdów tratarskich oraz wojen szwedzkich (XVI-XVII w.)

Zapewne w I pół. XIX w. w Błędowej wzniesiono dwór. Usytuowany został na wzniesieniu, w otoczeniu sadu, na północ od odcinka z Chmielnika do Zabratówki, przy skrzyżowaniu z drogą polną do Krzywej. Wybudowano go z cegły na kamiennym fundamencie, na planie prostokąta, z drewnianym gankiem od zachodu, zajmującym całą szerokość elewacji. Warto wspomnieć, że taki styl architektoniczny (kamienna podmurówka, plan prostokąta) był typowym dla tejże miejscowości w początkach wieku. Świadczą o tym liczne, dotąd funkcjonujące, budynki mieszkalne. W 1959 r. ówczesny właściciel Błędowej, Bolesław Jaworski, sprzedał dwór Spółdzielni Zdrowia w Rzeszowie z przeznaczeniem na Izbę Chorych. W 1962 r. przeznaczono go rozebrać.

W połowie XIX w. oprócz folwarku była w Błędowej drewniana karczma zwana Skalnicą (od nazwy okolicy) i leśniczówka.

Z biegiem lat wieś rozwijała się. systematycznie przybywało mieszkańców.

W 1950 r. rozpoczęła swą działalność poczta, w latach 60-tych powstała piekarnia, od 1961 r. kursują do Błędowej autobusy PKS, wybudowano Dom Ludowy (1950 r.), założono Kółko Rolnicze. Również w latach 60-tych z funduszu społecznego, przy dużym zaangażowaniu mieszkańców wsi, wzniesiono w Błędowej Ośrodek Zdrowia. W 1976 r. rozpoczęto budowę remizy OSP.

Początku wieku sięga działalność oświatowa w Błędowej. W 1910 r. mieszkańcy wsi zakupili teren pod budowę szkoły za bardzo wysoką wówczas kwotę 800 zł (3/4 morga). Szybko przystąpiono do prac budowlanych. l września 1911 roku w murach szkoły rozpoczęła się nauka (i trwała jeszcze w 1990 r.). W 1978 r. oddano do użytku nowy budynek szkolny. Uroczystego poświęcenia dokonał 6 marca 1995 r. ks. Bp. Edward Białogłowski. Za swego patrona szkoła obrała Św. Jana Kantego. Nadanie imienia odbyło się na sesji Rady Gminy 28 kwietnia 1998 r.


drukuj


Sobota, 26 Maja 2018 r.
WYSZUKIWARKA
Sprzedaż nieruchomości
Aktualności
23 Maja 2018 r.
21 Lutego 2018 r.
Nabory do szkół na rok 2018/19
22 Grudnia 2017 r.
Nowe zasady segregacji odpadów komunalnych na terenie Gminy Chmielnik obowiązujące od 1 stycznia 2018 r.
6 Pażdziernika 2017 r.
Rada Sołecka wraz z partnerami zrealizowała projekt "Promocja Przedsiębiorczości Sołectwa Wola Rafałowska" dofinansowany z Urzędu Marszałkowskiego w ramach Podkarpackiego Programu Odnowy Wsi na lata 2017-2020 a także z Urzędu Gminy Chmielnik.
19 Lipca 2017 r.
Wakacyjny Turniej Piłkarski o Puchar Wójta Gminy Chmielnik - lipiec 2017 r.
Ogłoszenia własne
21 Lutego 2018 r.
Nabory do szkół na rok 2018/19
22 Grudnia 2017 r.
Harmonogram odbioru odpadów komunalnych dla Gminy Chmielnik za I półrocze 2018
22 Grudnia 2017 r.
Nowe zasady segregacji odpadów komunalnych na terenie Gminy Chmielnik obowiązujące od 1 stycznia 2018 r.
22 Sierpnia 2016 r.
Zaproszenie lokalnych przedsiębiorców i innych podmiotów do włączenia się do ogólnopolskiego programu Karta Dużej Rodziny
Ogłoszenia inne
10 Kwietnia 2018 r.
Nabór wniosków na "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" na lata 2014-2020
28 Marca 2018 r.
Regulaminu oraz ogłoszenia o naborze na stanowisko ds. rozliczania projektów w Biurze Stowarzyszenia ROF. Pliki do pobrania.
26 Marca 2018 r.
Bezpłatne zaszczepienia dzieci przeciw pneumokokom
23 Marca 2018 r.
Rozporządzenie w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń
8 Marca 2018 r.
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń
2 Marca 2018 r.
Projekt: A jak ciebie kto zapyta… - bohaterowie, miejsca, wydarzenia okresu walk o Niepodległą na Podkarpaciu w latach 1914-1922
2 Marca 2018 r.
Jeśli jednak jesteś zameldowany na pobyt czasowy, albo w ogóle nie masz meldunku, to nie ma Cię w rejestrze wyborców i nie będziesz mógł głosować w wyborach. Co masz zrobić?
20 Lutego 2018 r.
Uchwałą Zarządu Stowarzyszenia ROF zostały przyjęte dokumenty do naboru uzupełniającego w ramach projektu "Wsparcie rozwoju OZE na terenie ROF – projekt parasolowy" Nabór zaplanowany został na okres 19 marca – 20 kwietnia br.
MKS
6 Lipca 2017 r.
Informujemy Pasażerów zainteresowanych dojazdem w godzinach nocnych do Chmielnika i Zabratówki spod WSK (...)
17 Listopada 2016 r.
Rozkład jazdy autobusów MKS oraz cennik
6 Maja 2013 r.
Cennik na usługę wymiany i przechowywania opon, uwzględniający zniżkę dla mieszkańcówz terenu Związku Gmin PKS
7 Maja 2010 r.
Schemat sieci komunikacyjnej MKS
Realizacja: ProART